Yavru Kedi Bakımı: İlk Haftalarda Bilmeniz Gerekenler
Yavru kedi ne yer, ne zaman sütten kesilir, ilk aşı ne zaman yapılır? Beslenme, kum eğitimi, ev güvenliği ve veteriner hekime hemen gitmeniz gereken durumlar.
Eve yeni bir yavru kedi gelmesi heyecan vericidir; ama ilk haftalar aynı zamanda soruların en çok olduğu dönemdir. Ne yedireceğim, ne zaman aşı yaptıracağım, kumunu nasıl öğreteceğim? Yavru kediler hızla büyür ve hastalandıklarında yetişkinlere göre çok daha çabuk kötüleşir. Bu yazıda ilk haftalarda yapmanız gerekenleri adım adım bulacaksınız.
İlk veteriner ziyareti
Yavruyu eve getirdikten sonraki ilk günlerde bir veteriner hekime götürün. Hekim genel muayene yapar, iç ve dış parazit durumunu değerlendirir ve aşı programını planlar.
Evde başka kedi varsa, yavru muayene edilip hekiminiz uygun görene kadar onları ayrı tutun; yavru kedilerden bulaşıcı hastalıklar geçebilir.
Yavru kedi ne yer?
Yavrular yaklaşık 4 haftalıktan itibaren katı mamayla tanışmaya başlar ve çoğu 8 haftalık civarında tamamen sütten kesilir. Bu dönemden sonra yavru kediler için üretilmiş mamalarla beslenmelidir; yavru mamaları büyümenin ihtiyaç duyduğu enerji ve besin öğelerini içerir.
- Küçük yavrular günde birkaç küçük öğün yer; büyüdükçe öğün sayısı azalır. Miktar için mamanın ambalajındaki önerileri ve hekiminizin tavsiyesini izleyin.
- Temiz su her zaman ulaşabileceği yerde olsun.
- İnek sütü vermeyin; birçok kedi süt şekerini sindiremez ve ishal olabilir.
- Annesiz kalmış çok küçük yavrular için inek sütü değil, yavru kediler için üretilmiş süt tozu kullanılır. Nasıl hazırlanacağını ve ne sıklıkla verileceğini mutlaka hekiminize sorun.
- Mama değişikliğini ani yapmayın; yeni mamaya birkaç günde, karıştırarak geçin.
Annesiz yeni doğan yavrular
Gözleri henüz açılmamış ya da birkaç haftalık annesiz bir yavru bulduysanız ilk iş onu sıcak tutmaktır; yeni doğan yavrular vücut ısılarını kendileri koruyamaz. Ardından vakit kaybetmeden bir veteriner hekime götürün.
İlk haftalarda anne, yavrunun idrar ve dışkı yapabilmesi için onu yalayarak uyarır. Annesiz yavrularda bunun ılık, nemli bir pamukla nasıl yapılacağını hekiminiz gösterir.
Annesiz yeni doğan bir yavruya inek sütü vermeyin ve soğuk bırakmayın. Yavruyu sıcak tutarak hemen bir veteriner hekime götürün; bu yaştaki yavrular saatler içinde kötüleşebilir.
Aşı ve parazit takvimi
İlk karma aşı genellikle 6–8 haftalıkken yapılır ve 2–4 hafta arayla tekrarlanır; son doz 16. haftada ya da sonrasında verilir. Kuduz aşısı 12. haftadan itibaren yapılır. Lösemi (FeLV) aşısı da 1 yaşından küçük kediler için önerilir.
İç parazit uygulaması yavrularda 3 haftalıktan itibaren 2 haftada bir başlar. Yavrunuzun doğum tarihini kedi aşı takvimi hesaplayıcımıza girerek her aşının hangi tarihler arasında yapılacağını görebilirsiniz.
Kum eğitimi
Yavrular yaklaşık 3–4 haftalıktan itibaren kum kabını kullanmayı öğrenmeye başlar ve çoğu bunu çabucak kavrar.
- Kum kabını sessiz, kolay ulaşılan bir yere ve mama kabından uzağa koyun.
- Yavruyu yemekten ve uykudan sonra kabın içine bırakın.
- Kenarları alçak bir kap seçin.
- Kabı her gün temizleyin; kirli kum kabı en sık 'dışarıya yapma' nedenidir.
- Kaza olduğunda cezalandırmayın; ceza kediyi korkutur ve sorunu büyütür.
Ev güvenliği
Yavrular meraklıdır ve her şeyi dener. Evi yavruya göre hazırlayın:
- İp, iplik, lastik ve küçük oyuncak parçalarını ortada bırakmayın; yutulursa bağırsakları tıkayabilir.
- Zambak gibi kediler için zehirli bitkileri evden çıkarın; ilaçları ve temizlik ürünlerini kapalı dolaplarda saklayın.
- Pencere ve balkonlara sineklik ya da file takın; kediler yüksekten düşerek ağır yaralanabilir.
- Çamaşır makinesi, kurutma makinesi ve fırını kullanmadan önce içini kontrol edin.
- Kabloları toplayın ya da koruyucuyla kapatın.
Sosyalleşme ve oyun
Kedilerde yaklaşık 2–7 haftalık dönem sosyalleşme için kritik dönemdir. Bu dönemde nazikçe tutulan, farklı insanlar ve seslerle tanışan yavrular çoğu zaman daha uyumlu yetişkin kediler olur.
Yavrunuzla her gün oynayın ama elinizi ya da ayağınızı oyuncak olarak kullanmayın; böylece ısırma ve tırmalamayı oyun sanmaz. Bir tırmalama tahtası, mobilyalarınızı da korur.
Hemen veteriner hekime gitmeniz gereken durumlar
Yavru kediler sıvı kaybından ve enfeksiyonlardan yetişkinlere göre çok daha hızlı etkilenir. Aşağıdakilerden birini görürseniz beklemeyin:
- Mama yememe ya da emmeme, belirgin halsizlik.
- İshal, kusma ya da ikisi birlikte.
- Gözlerde yapışkan akıntı, hapşırma ve burun akıntısıyla birlikte iştahsızlık.
- Nefes almada zorluk.
- Karında şişlik, kilo almama ya da kilo kaybı.
Sık sorulan sorular
Yavru kedi ne zaman sütten kesilir?
Yavrular yaklaşık 4 haftalıktan itibaren katı mamayla tanışır ve çoğu 8 haftalık civarında tamamen sütten kesilir. Bu geçiş kademeli olmalıdır.
Yavru kediye inek sütü verilir mi?
Hayır. Birçok kedi süt şekerini sindiremez ve inek sütü ishale yol açabilir. Annesiz çok küçük yavrular için yavru kedilere özel süt tozu kullanılır; hekiminize danışın.
Yavru kediye ilk aşı ne zaman yapılır?
İlk karma aşı genellikle 6–8 haftalıkken yapılır. Aşı programını hekiminiz planlar; kedi aşı takvimi hesaplayıcımızla tarihleri önceden görebilirsiniz.
Yavru kedi günde kaç kez beslenir?
Küçük yavrular günde birkaç küçük öğün yer; büyüdükçe öğün sayısı azalır. Mamanın ambalajındaki öneriler ve hekiminizin tavsiyesi miktarı belirlemede yol gösterir.
Yavru kedi ne zaman yıkanır?
Kediler kendilerini temizler ve çoğu zaman yıkanmaya ihtiyaç duymaz. Yavru çok kirlendiyse ılık suyla ve kedilere uygun bir ürünle yıkayıp hemen kurulayın ve üşütmeyin; özel bir durum varsa hekiminize sorun.
Yavru bir kedinin ilk haftaları sağlıklı bir hayatın temelidir. İlk günlerde hekime gidin, aşı ve parazit takvimini aksatmayın, yavru mamasıyla besleyin ve evi güvenli hale getirin. Halsizlik, ishal ya da iştahsızlık gibi işaretlerde beklemeyin; yavrular çok hızlı kötüleşebilir.
Aşı tarihlerini hesaplayın
Doğum tarihini girin, her aşının hangi tarihler arasında yapılacağını görün.
Bu yiyecek verilir mi?
Yiyeceğin adını yazın; güvenli mi, zararlı mı, zehirli mi hemen görün.
